Cần có cơ chế tín dụng linh hoạt để chính sách thực sự trở thành động lực kịp thời cho nông dân và doanh nghiệp

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI, chiều nay (17/10), Quốc hội tiến hành thảo luận tại tổ về 03 dự án luật: Luật Phát triển Doanh nghiệp nhỏ và vừa; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập.

Tại Tổ thảo luận số 14 (gồm Đoàn ĐBQH hai tỉnh Đắk Lắk và Tuyên Quang), đồng chí Lương Nguyễn Minh Triết, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Đắk Lắk, Tổ trưởng Tổ thảo luận chủ trì và định hướng phiên thảo luận. Phát biểu gợi mở phiên làm việc, đồng chí Lương Nguyễn Minh Triết nhấn mạnh đây đều là những đạo luật có tác động trực tiếp, sâu rộng đến môi trường đầu tư kinh doanh, thị trường tài chính cũng như việc vận hành của các chủ thể kinh tế trong giai đoạn mới.

Tham gia đóng góp ý kiến, đại biểu Lê Đào An Xuân, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh quan tâm đến tiêu chí xét duyệt doanh nghiệp được hưởng ưu đãi khi nộp hồ sơ đồng thời (khoản 5, Điều 5). Theo đại biểu, mỗi địa phương hoặc từng giai đoạn phát triển kinh tế đều có các ngành nghề ưu tiên riêng; nếu thiếu tiêu chí lĩnh vực ngành nghề sẽ không bảo đảm định hướng phát triển của địa phương. Do đó, đại biểu kiến nghị bổ sung tiêu chí ngành nghề ưu tiên, sắp xếp theo thứ tự ưu tiên khi xét duyệt và giao Chính phủ quy định chi tiết nội dung này.

Đối với hình thức cấp phiếu hỗ trợ (voucher) tại khoản 2, Điều 6, đại biểu Lê Đào An Xuân cho rằng, dự thảo chưa có nguyên tắc rõ ràng về thẩm quyền cấp, thời điểm, nội dung hay tiêu chí nhận phiếu. Điều này tiềm ẩn nguy cơ nảy sinh cơ chế “xin - cho”. Thay vì cấp voucher qua nộp hồ sơ phê duyệt, đại biểu đề xuất thiết kế chính sách ưu tiên theo tiêu chí cụ thể: doanh nghiệp nào đáp ứng đầy đủ tiêu chí thì đương nhiên được thụ hưởng quyền lợi.

Liên quan đến chuyển đổi từ hộ kinh doanh lên doanh nghiệp (Điều 20), đại biểu Lê Đào An Xuân kiến nghị thống nhất thời hạn áp dụng chính sách là 36 tháng; cần thiết kế “khoảng đệm” chuyển tiếp khoảng 2 năm sau khi doanh nghiệp thăng hạng, tránh việc vừa chuyển bậc đã cắt ngay chính sách hỗ trợ, giúp doanh nghiệp duy trì sức bền và phát triển bền vững.

Tham gia phát biểu thảo luận, đại biểu Nguyễn Hoàng Giang, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo phản ánh, việc tiếp cận tín dụng của nông dân và doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Đắk Lắk nói riêng, toàn quốc nói chung hiện rất khó khăn do quy định ngặt nghèo. Tại Tây Nguyên, thực tế người nông dân thường phải “bán lúa non” - tức vay vốn, ứng vật tư, phân bón từ doanh nghiệp thu mua ngay từ đầu vụ khi cây vừa đậu quả, sau đó đến vụ thu hoạch mới đối trừ. Do đó, đại biểu kiến nghị cần có cơ chế tín dụng hết sức linh hoạt để chính sách thực sự trở thành “cú hích”, trợ lực kịp thời cho nông dân và doanh nghiệp.

Về mặt bằng sản xuất (Điều 11), đại biểu Nguyễn Hoàng Giang nêu bất cập khi luật chỉ đóng khung tại các khu, cụm công nghiệp tập trung. Địa bàn Tây Nguyên rộng, dân cư thưa thớt, các điểm thu mua nông sản cách xa cụm công nghiệp. Thực tế bà con vận chuyển nông sản từ 30-40 km đến nơi tập trung khiến chi phí vận chuyển tăng cao, giá bán tại chỗ bị ép xuống. Đại biểu đề xuất luật cần cho phép chính quyền địa phương linh hoạt cấp phép xây dựng các kho bãi, điểm lưu trữ, trạm thu mua tập trung, phù hợp không gian sản xuất của người dân và quy định pháp luật về đất đai, quy hoạch.

Tại Điều 19 về chuỗi liên kết ngành và chuỗi giá trị, đại biểu cho rằng đây đang là khâu yếu của vùng. Nông sản chủ lực Tây Nguyên chủ yếu xuất khẩu sang các thị trường truyền thống, chưa vào sâu được các thị trường giá trị cao. Đại biểu đề nghị dự thảo cần bổ sung các ưu đãi đặc thù về thuế, tín dụng, mặt bằng và hỗ trợ thiết thực cho doanh nghiệp trong việc cấp mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc để nâng tầm giá trị nông sản.

Tham gia thảo luận về mặt kỹ thuật lập pháp và tính đồng bộ của dự thảo, đại biểu Bế Trung Anh, Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội lưu ý về chính sách đối với doanh nghiệp do người dân tộc thiểu số làm chủ.

Phòng Công tác Quốc hội