Cần bảo đảm chuyển tiếp thông suốt, quản lý dựa trên dữ liệu khi sửa đổi Luật Đầu tư

Tiếp tục Chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, chiều ngày 05/8/2026, tại phiên thảo luận ở hội trường về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục IV của Luật Đầu tư, đại biểu Bùi Thanh Toàn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk đã bày tỏ sự thống nhất cao với sự cần thiết sửa đổi Luật nhằm tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và đổi mới phương thức quản lý nhà nước theo hướng chuyển từ tiền kiểm sang quản lý dựa trên rủi ro.

Góp ý cụ thể đối với Điều 5 về điều khoản chuyển tiếp, tại khoản 2 (chuyển tiếp giấy phép) đại biểu đề nghị bổ sung yêu cầu gắn với chuyển đổi số và quản lý dữ liệu, theo hướng: “Trong thời gian chuyển tiếp, cơ quan nhà nước phải chuẩn hóa, số hóa toàn bộ dữ liệu giấy phép trên hệ thống, đồng thời không yêu cầu tổ chức, cá nhân cung cấp lại thông tin đã có”. Nếu không quy định rõ nội dung này, doanh nghiệp vẫn sẽ phải “làm lại từ đầu” dưới hình thức khác, làm triệt tiêu ý nghĩa cải cách.

Bên cạnh đó, đại biểu kiến nghị bổ sung một khoản mới quy định về kế thừa dữ liệu vào Điều 5, quy định rõ “dữ liệu về giấy phép, chứng chỉ, điều kiện kinh doanh và lịch sử tuân thủ của doanh nghiệp phải được kế thừa, chuyển đổi và sử dụng liên tục trên hệ thống dữ liệu quản lý, và cơ quan nhà nước không yêu cầu cung cấp lại thông tin đã có”, đây là nguyên tắc cốt lõi để chuyển từ quản lý hồ sơ sang quản lý bằng dữ liệu.

Đối với phương án quản lý thay thế quy định tại khoản 3, hiện dự thảo mới dừng ở việc giao các bộ “nghiên cứu, đề xuất”. Đại biểu đề nghị quy định rõ thời hạn hoàn thành, bảo đảm đồng bộ với thời điểm Luật có hiệu lực; đồng thời, quy định khung nội dung tối thiểu của phương án quản lý, bao gồm: tiêu chí rủi ro, dữ liệu quản lý, phương thức hậu kiểm và cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa trung ương và địa phương.

Kết thúc bài phát biểu, đại biểu nhấn mạnh việc sửa đổi Luật Đầu tư chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi bảo đảm ba yêu cầu cốt lõi: Thứ nhất, chuyển tiếp thông suốt, không phát sinh thủ tục mới; Thứ hai, quản lý dựa trên dữ liệu và rủi ro; Thứ ba, kết nối và chia sẻ dữ liệu hiệu quả giữa các cấp chính quyền, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Đại biểu khẳng định, “Cải cách không được đo bằng số điều kiện cắt giảm, mà phải được đo bằng việc doanh nghiệp có thực sự bớt phải đi lại, bớt phải nộp lại, và bớt phải xin lại hay không”. Nếu chúng ta làm được điều đó, thì đây không chỉ là một lần sửa luật, mà là một bước chuyển thực chất sang nền quản trị hiện đại, dựa trên dữ liệu, minh bạch và hiệu quả.

Phòng Công tác Quốc hội